Uzmanlık
Aile ve Boşanma Hukuku
Aile hukuku; evlilik birliğinin kurulması, sürdürülmesi ve sona ermesi başta olmak üzere boşanma, velayet, nafaka, mal rejimi, ziynet alacakları, aile konutu, soybağı, evlat edinme, vesayet ve aile içi şiddete karşı koruma gibi birçok kişisel ve mali sonucu içeren kapsamlı bir alandır. Bu uyuşmazlıklar yalnızca tarafların hukuki durumunu değil; çocukların üstün yararını, ekonomik geleceği ve aile düzenini de doğrudan etkiler. Bu nedenle sürecin ilk anından itibaren avukat desteği almak, hak kaybı yaşanmaması bakımından önemlidir.
Boşanma Süreci Nasıl İlerler?
Boşanma davaları genel olarak dava dilekçesi, cevap dilekçesi, ön inceleme, tahkikat, delillerin toplanması, tanıkların dinlenmesi, sosyal inceleme raporu, karar ve kanun yolları aşamalarından oluşur. Dava dilekçesi sürecin temelini oluşturur; kusur iddiaları, evlilik birliğinin neden sarsıldığı ve dayanılan vakıalar açık ve sistematik biçimde ortaya konulmalıdır.
Delillerin doğru zamanda ve hukuka uygun sunulması belirleyicidir. Mesaj kayıtları, fotoğraflar, sosyal medya içerikleri, banka ve otel kayıtları, kolluk tutanakları, sağlık raporları ve tanık beyanları dosyanın niteliğine göre değerlendirilir. Velayet uyuşmazlıklarında mahkeme, çocuğun üstün yararını değerlendirmek üzere sosyal inceleme raporu aldırabilir; bu rapor önemli bir delildir ancak tek başına bağlayıcı değildir. Karara karşı şartları oluştuğunda istinaf ve temyiz yollarına başvurulabilir.
Anlaşmalı ve Çekişmeli Boşanma
Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve tüm sonuçları (velayet, nafaka, tazminat, mal paylaşımı, ziynet, aile konutu, kişisel ilişki) üzerinde uzlaşması hâlinde mümkündür ve evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir. Protokolün açık, ayrıntılı ve uygulanabilir hazırlanması, ileride yeni uyuşmazlık ve icra takiplerinin önüne geçer.
Çekişmeli boşanmada taraflar boşanma veya sonuçları üzerinde anlaşamaz; kusur, deliller ve talepler yargılama boyunca tartışılır. Genel boşanma sebebi olan evlilik birliğinin temelinden sarsılması yanında; zina, hayata kast/pek kötü veya onur kırıcı davranış, suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme, terk, akıl hastalığı ve fiili ayrılık gibi özel boşanma sebepleri de dava konusu olabilir.
Velayet ve Kişisel İlişki
Velayet düzenlenirken esas alınan tek ölçüt çocuğun üstün yararıdır. Mahkeme; çocuğun yaşını, gelişimini, eğitim durumunu, anne-baba ile ilişkisini, bakım koşullarını, kardeş ilişkilerini ve psikolojik ihtiyaçlarını birlikte değerlendirir. Koşulların değişmesi hâlinde velayetin değiştirilmesi davası açılabilir; şartları varsa ortak velayet talep edilebilir.
Velayet kendisine verilmeyen ebeveyn ile çocuk arasında kişisel ilişki kurulur. Bu düzenleme hafta sonları, resmî tatiller, bayramlar, ara tatiller, yaz tatili ve özel günleri kapsayabilir. Çocuğun üstün yararı gerektiriyorsa kişisel ilişkinin sınırlandırılması, değiştirilmesi veya gözetim altında kurulması istenebilir.
Nafaka Türleri
Nafaka miktarı belirlenirken yalnızca resmî gelir değil; tarafların yaşam standardı, malvarlığı, fiili gelir durumu ve ihtiyaçları da değerlendirilir. Başlıca nafaka türleri şunlardır:
- Tedbir nafakası: dava devam ederken ekonomik olarak zayıf eş veya çocuklar için hükmedilen geçici nafaka
- İştirak nafakası: velayet kendisine verilmeyen ebeveynin çocuğun bakım, eğitim ve sağlık giderlerine katılması
- Yoksulluk nafakası: boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek ve daha ağır kusurlu olmayan eş lehine
- Artırım/azaltım/kaldırma: ekonomik koşullar değiştiğinde nafakanın yeniden düzenlenmesi
Tazminat, Kusur ve Mal Rejimi
Boşanmaya sebep olan olaylarda daha az kusurlu veya kusursuz taraf, menfaatleri zedelenmişse maddi tazminat; kişilik hakları saldırıya uğramışsa manevi tazminat talep edebilir. Kusur tespiti, hem boşanma kararını hem de nafaka ve tazminat taleplerini doğrudan etkiler.
Aksine sözleşme yoksa 2002 sonrası evliliklerde yasal rejim edinilmiş mallara katılmadır. Tasfiyede evlilik süresince edinilen taşınmazlar, araçlar, banka hesapları, şirket hisseleri ve birikimler incelenir; katılma alacağı, değer artış payı ve katkı payı alacağı gündeme gelebilir. Düğün takıları ve ziynet eşyası ile aile konutu (ve aile konutu şerhi) de sık karşılaşılan uyuşmazlıklardır.
Aile İçi Şiddet ve Koruma Tedbirleri
Aile içi şiddet; fiziksel, psikolojik, ekonomik, cinsel veya dijital şiddet biçiminde ortaya çıkabilir. Şiddete uğrayan veya tehlike altındaki kişiler için uzaklaştırma, iletişim kurmama, ortak konuttan uzaklaştırma, yaklaşmama ve silah teslimi gibi koruma ve önleme tedbirleri talep edilebilir.
Uzaklaştırma kararı, şiddet uygulayan kişinin mağdura, çocuklara, konuta, işyerine veya okula yaklaşmasını engeller. Tedbir kararına aykırılık hâlinde zorlama hapsi gündeme gelebilir; bu nedenle başvurunun doğru yapılması ve kararın uygulanmasının takibi önemlidir.
Soybağı, Evlat Edinme ve Vesayet
Soybağı davaları, çocuk ile anne veya baba arasındaki hukuki bağın kurulması, değiştirilmesi veya reddedilmesi amacıyla açılır; babalık davası ve soybağının reddi bu kapsamdadır. Bu davalarda DNA incelemesi, nüfus kayıtları ve taraf ilişkisine dair deliller önem taşır.
Evlat edinme, çocuğun üstün yararı ve kanuni şartların değerlendirildiği; velayet, miras ve nüfus kayıtları bakımından önemli sonuçlar doğuran bir kurumdur. Ergin olmayan veya kısıtlanması gereken kişilerin korunması için vesayet, vasi ve gerektiğinde kayyım atanması işlemleri de aile hukukunun konuları arasındadır.
Yabancılık Unsuru ve Tanıma-Tenfiz
Taraflardan birinin yabancı olması, evliliğin veya boşanmanın yurt dışında gerçekleşmesi ya da çocukların farklı ülkelerde bulunması hâlinde milletlerarası aile hukuku kuralları gündeme gelir. Uluslararası velayet uyuşmazlıkları, çocuk kaçırma iddiaları ve yabancı eşle boşanma bu kapsamda değerlendirilir.
Yurt dışında verilen boşanma kararlarının Türkiye’de hüküm doğurabilmesi için tanıma veya tenfiz işlemleri gerekir. Bu işlemlerde yabancı mahkeme kararı, kesinleşme şerhi, apostil, tercüme ve usule ilişkin şartlar dikkatle değerlendirilir.
Aile Hukuku Alanında Sunduğumuz Hizmetler
Uyuşmazlığın niteliğine göre dava, danışmanlık, protokol hazırlama ve müzakere dâhil başlıca hizmetlerimiz:
- Çekişmeli ve anlaşmalı boşanma davaları; protokol hazırlanması ve davalı tarafın temsili
- Velayet, velayetin değiştirilmesi ve çocukla kişisel ilişki düzenlemesi
- Tedbir, iştirak ve yoksulluk nafakası; nafakanın artırılması/azaltılması/kaldırılması
- Maddi ve manevi tazminat; ziynet eşyası ve düğün takıları alacağı
- Mal rejiminin tasfiyesi; katılma alacağı, katkı payı ve değer artış payı davaları
- Aile konutu şerhi ve aile içi şiddete karşı koruma/uzaklaştırma tedbirleri
- Soybağı, babalık ve soybağının reddi; evlat edinme; vesayet, kısıtlılık ve kayyım işlemleri
- Yabancı boşanma kararlarının tanınması ve tenfizi; milletlerarası aile uyuşmazlıkları
Bu içerik yalnızca hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olaya ilişkin hukuki danışmanlık yerine geçmez.
Sıkça Sorulan Sorular
Aile ve Boşanma Hukuku
Anlaşmalı boşanma genellikle kısa sürede, çoğu zaman tek duruşmada sonuçlanır. Çekişmeli boşanma ise delillerin toplanması ve tanıkların dinlenmesi nedeniyle mahkemenin yoğunluğuna göre daha uzun sürebilir.
Hayır. Velayette tek ölçüt çocuğun üstün yararıdır. Küçük yaştaki çocuklarda anne bakımına duyulan ihtiyaç dikkate alınmakla birlikte, her dosya kendi koşulları içinde değerlendirilir.
Evet. Tarafların ekonomik durumunda esaslı bir değişiklik olması hâlinde nafakanın artırılması, azaltılması veya kaldırılması ayrı bir dava ile talep edilebilir.
Bu alanda hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?
Durumunuzu değerlendirmek için bir ön görüşme planlayabiliriz.
Diğer Çalışma Alanları